Przejdź do głównej treści

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Pracownicy

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

dr Marta Kania

dr Marta Kania

 

Absolwentka archeologii i kulturoznawstwa (specjalność etniczność i migracje międzynarodowe) Uniwersytetu Jagiellońskiego (2002, 2003). Tytuł doktora nauk humanistycznych Wydziału Historycznego Uniwersytetu Jagiellońskiego (2008). 
Visiting Fellow oraz Visiting Lecturer w: Instituto de Estudios Peruanos (Peru 2015, 2016), Centro de Investigaciones sobre America Latina y el Caribe, Universidad Nacional Autónoma de México (Meksyk  2013, 2014), Universidad Santiago de Compostela (Hiszpania 2013), Uniwersytet Warszawski (2017, 2018). . 
Visiting Researcher w: Pontificia Universidad Católica del Perú (PUCP, Lima, Peru); Universidad Nacional San Antonio Abad del Cusco (UNSAAC, Cusco, Peru); Casa de las Américas (Havana, Cuba), Ibero-Amerikanisches Institut Preussischer Kulturbesitz (Berlin). 
Stypendia i granty:  Fundacja na Rzecz Nauki Polskiej (2010), Program Society-Environment-Technology of Jagiellonian University in Kraków (2013, 2014), Universidad Nacional Autónoma de México (2015-2016; 2017-2019), Fundacja Studentów i Absolwentów Uniwersytetu Jagiellońskiego „Bratniak” (2012, 2013, 2015, 2017), Narodowe Centrum Nauki (2018). 

Nagrody Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego: naukowa (2011, 2014); organizacyjna (2019)

Funkcje w IAiSP:

  • od 2018 – Vice-Chair of Latin America Working Group of Coimbra Group Universities
  • od 2016 – koordynator Be_and_Doc / Brasil – Europe Doctoral and Research Programme  
  • od 2015 – reprezentant Uniwersytetu Jagiellońskiego w konsorcjum Coimbra Group Universities  
  • od 2016 – przedstawiciel Instytutu Amerykanistyki i Studiów Polonijnych ds. współpracy międzynarodowej
  • 2011 – 2016 – członek Wydziałowej Komisji ds. badań naukowych i współpracy międzynarodowej
  • 2011 – 2016 – członek Wydziałowej Komisji ds. Promocji 
  • od 2011 - przedstawiciel Instytutu ds. Rektorskiego Funduszu Ars Docendi.

Zainteresowania naukowe:

  • historia, polityka i etnopolityka Ameryki Łacińskiej,
  • nacjonalizmy, procesy narodowotwórcze na terenie Ameryki Łacińskiej 
  • prawa człowieka – prawa kulturowe, polityka kulturowa na terenie Hispanoameryki
  • heritage studies – współczesny polityczny i społeczny kontekst dziedzictwa prekolumbijskiego
  • zróżnicowanie religijne i procesy synkretyzmu na terenie Ameryki Łacińskiej: przeszłość i współczesność

Projekty badawcze:

  • 2017 – 2019, grant naukowy Programa de Apoyo a Proyectos de Investigación e Innovación Tecnológica IN300617, UNAM, Meksyk: Debates sobre el Estado latinoamericano desde los pueblos indigenas (s. XXI)  
  • 2018 – 2019, Prawa ludności tubylczej i prawa kulturowe – wyzwania nowego modelu polityki kulturowej na terenie Ameryki Łacińskiej (przygotowanie monografii)

Zrealizowane projekty:

  • 2018 – grant Narodowego Centrum Nauki Miniatura 1, 2017/01/X/HS5/01628: Założenia i realizacja polityki wielokulturowości w Ameryce Łacińskiej: dziedzictwo kulturowe jako instrument polityczny w procesie implementacji praw ludności tubylczej. 
  • 2015 – 2016, grant naukowy Programa de Apoyo a Proyectos de Investigación e Innovación Tecnológica, IA300315, UNAM, Meksyk: Estados Nación y movimientos indígenas en el sistema mundo, una mirada latinoamericanista, 
  • Aspekt polityczny, społeczny i prawny ochrony dziedzictwa archeologicznego w Peru w XX wieku i w początkach XXI wieku – projekt własny, książka
  • Cusco 1909 – 2009. Stulecie ruchu indigenistycznego w Peru – projekt własny, książka

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Publikacje

​Monografie

2013, Machupicchu: między archeologią i polityką, Kraków: Wydawnictwo Universitas, s. 292.

2010, Prekolumbijski image Peru. Rola archeologii i dziedzictwa inkaskiego w kształtowaniu peruwiańskiej tożsamości narodowej, Kraków: Wydawnictwo Universitas, 2010, s. 363.

​Rozdziały w monografiach i pracach zbiorowych

2018, Dziedzictwo kulturowe, etnopolityka i kształtowanie ideologii narodowej w Ameryce Łacińskiej, w: A. Marciniak, M. Pawleta, K. Kajda (red.), Dziedzictwo we współczesnym świecie. Kultura – natura – człowiek, Wydawnictwo Universitas, Kraków, s. 213-254. 

2017, Protección y salvaguardia del patrimonio cultural de los pueblos indigenas en el Peru, w: G. Makaran (red.), ?Estado Nación o Estado plural? Pueblos indigenas y el Estado en America Latina (siglo XXI), CIALC, UNAM, Meksyk, s. 121 – 146. 

2016, Żyć można w Montanji całe lata. O kolonizacji polskiej w Peru, w: M. Gabryś, M. Paluszkiewicz-Misiaczek (red.), Pani Anna w Kanadzie, Księga Pamiątkowa dedykowana Pani Prof. Annie Reczyńskiej, Księgarnia Akademicka, Kraków, s. 17-37 

2014, Prawa człowieka i prawa kulturowe. Zarys problematyki, w: K. Derwich, M. Kania, Prawa człowieka w Ameryce Łacińskiej. Teoria i praktyka / Los derechos humanos en America Latina. Teoria y practica, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków, s. 65-85.

2014, Minorías religiosas: el fenómeno de los santos populares, [w:] Adalberto Santana, Tae Hwan Ahn (red.), Minorías sociales en América Latina en la época de la globalización, Mexico: UNAM-CIALC, Universidad de Busan, FIEALC, ss. 205-236.

2012, Archeologia. Polityka. Etyka. Prawo. Do kogo należą zabytki z Machu Picchu?, [w:] Amerykomania, tom 2, red. Włodzimierz Bernacki, Adam Walaszek, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, ss. 367-394.

2011, Prekolumbijskie oblicze władzy. Dziedzictwo inkaskie i „mit powrotu" w kampanii wyborczej prezydenta Alejandro Toledo, [w:] Przeszłość we współczesnej narracji kulturowej, Studia i Szkice Kulturoznawcze, tom 2, red. Paweł Plichta, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, ss. 83-97.

2011, 1909-2009: ewolucja idei cusqueñismo w stulecie ruchu reformy uniwersyteckiej w Cusco, [w:] Ruchy społeczne i etniczne w Ameryce Łacińskiej, red. Karol Derwich, Marta Kania, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, ss. 99-126.

2010, Relacje archeologii i nacjonalizmu – dyskurs (z) przeszłości?, [w:] Antropologia polityki i polityka w antropologii, red. Mirosława Drozd-Piasecka, Aleksander Posern-Zieliński Warszawa: Komitet Nauk Etnologicznych PAN, Instytut Archeologii i Etnologii PAN, ss. 139-153.

Artykuły naukowe

2019, Qoyllurit’i pilgrim: religious heritage versus socio-environmental problems, Studia Religiologica, vol. 52

2019, Qhapaq Nan: Indigenous Peoples’ Heritage as an instrument of Inter-American Integration Policy, Anuario Latinoamericano. Ciencias Politicas y Relaciones Internacionales, vol. 7, s. 245-269

2019, Indigenous Peoples Rights and Culture Heritage: Threats and Challenges for a New Model of Heritage Policy, Latinoamerica. Revista de los Estudios Latinoamericanos, vol. 68, 1, s. 127-154. 

2016, Human Rights, Principles of Multiculturalism and New Paths of Development in Latin America, Ad America. Journal of American Studies, vol. 17, s. 5-10. 

2016, The Rights of Indigenous Peoples in Peru: from Socio-political Marginalization to the Modern Principles of Multiculturalism, Ad Americam. Journal of American Studies, vol. 17, s. 11-32.

2014, Comunidad imaginada – comunidad re-inventada. Patrimonio cultural y juego con sus símbolos en la política neo-indigenista en el Cusco del s. XX, "Estudios Latinoamericanos", vol. 33-34, ss. 253-273.

2013, Old Myths, New Tradition: The "Spectacle of Power" in the Politics of Peru and Bolivia in the Beginning of the 21th Century, „Ad Americam", vol. 14, ss. 63-80.

2013, Who owns, who decides and why not us? Debate on the ownership of the archae-ological heritage: old questions, new solutions, „Studies in Ancient Art and Civilizations", vol. 17, ss. 373-385.

2012, Positivists, Naturalists, Travelers, but not Settlers: Poles in Perú in the Nineteenth and early Twentieth Centuries, „Polish American Studies", vol. LXIX, No. 1, ss. 27-53.

2011, Discovery and manipulations. Some comments about archaeology, politics and the right to the cultural heritage in Peru in the centenary of the "scientific discovery" of Machupicchu, „Studies in Ancient Art and Civilizations", vol. 15, ss. 247-262.

2010, La nación que honra su pasado, se honra a sí mismo. El difícil inicio de la museología nacional y la protección del patrimonio arqueológico del Perú (1822-1911), „Studies in Ancient Art and Civilizations", vol. 14, ss. 207-228.

2008, Archaeology – nationalism – tradition. Some Comments about Cusco, Inti Raymi and National Identity in Peru in the 1th half of the 20th century, "Estudios Latinoamericanos", vol. 28, ss. 75-91.

​Redakcje naukowe

2016, Ad Americam. Journal of American Studies, vol. 17: Focus on Latin American Studies, Jagiellonian University, Kraków (Managing Editor of Special Volume)

2014, Prawa człowieka w Ameryce Łacińskiej. Teoria i praktyka / Los derechos humanos en America Latina. Teoria y practica, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków, s. 332 (współredaktor: K. Derwich).

2011, Ruchy społeczne i etniczne w Ameryce Łacińskiej, Kraków, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, s. 284, (współredaktor: Karol Derwich).

2008, Doświadczenie demokracji w Ameryce Łacińskiej, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, s. 278, (współredaktor: Anna Kaganiec-Kamieńska).

​Wystąpienia konferencyjne

2019, 23-24 sierpnia, V Coloquio Internacional: Politicas de Colecciones en el Peru. Formación, balance, perspectivas, Fundación Wiese, Trujillo, Peru. 

2019, 8-9 maja, ogólnopolska konferencja: Partycypacja polityczna we współczesnym świecie, UMCS – Wydział Politologii, PAN, Lublin. 

2018, 21-22 listopada, III Conferencia Internacional Latinoamericanista: America Latina – la región de relaciones internacionales en el siglo XXI, UMCS, PAN, Lublin.  

2018, 15-20 lipca, 56 International Congres of Americanists (Ica 56’): Universalidad y particularismo en las Americas, Universidad de Salamanca, Salamanca, Hiszpania.

2017, 19-20 października, ogólnopolska konferencja: Dziedzictwo we współczesnym świecie, Instytut Archeologii UAM, NEARCH, UE Culture, Poznań.

2017, 24-28 lipca, XVIII Congreso de Federación Internacional de Estudios sobre America Latina y el Caribe (FIEALC): America Latina y el Mundo del siglo XXI: percepciones, interpretaciones e intervenciones, Belgrad, Serbia. 

2017, 18-19 maja, VI Coloquio Internacional: Las zonas del miedo en America Latina, Akademia Techniczno-Humanistyczna, Bielsko-Biała. 

2017, 27 kwietnia, seminarium latynoamerykańskie: Dziedzictwo kulturowe a nowe zjawiska religijne Ameryk: historia i współczesność, Zakład Ameryki Łacińskiej, IAISP UJ, Kraków.

2016, 26-27 listopada, I Kongres Latynoamerykanistyczny, im. Ignacego Domeyki: Spory o wojnę. Polskie badania nad konfliktami w Ameryce Łacińskiej, PTSL, OBP UW, UŁ, Warszawa.

2016, 3-5 października, Coloquio Internacional: Mas alla del Estado? Proyectos indigenas en America Latina, CIALC, UNAM, Meksyk.

2016, 20-24 września, II Congreso Internacional de los Pueblos Indigenas en America Latina (CIPIAL): Los pueblos indigenas de America Latina siglos XIX – XXI. Avances, perspectivas y retos, Santa Rosa (La Pampa), Argentyna

2016, 18 marca, seminarium latynoamerykanistyczne Zróżnicowanie religijne Ameryk: mity, tradycje, zjawiska współczesne, Zakład Ameryki Łacińskiej, Instytut Amerykanistyki i Studiów Polonijnych UJ, Kraków. 

2015, 3-4 listopada, II Międzynarodowa Konferencja Latynoamerykanistyczna Las relaciones entre politica y religión en America Latina – determinantes y nuevos paradigmas, UMCS, UW, Lubelski Oddział PAN, Lublin.

2015, 29 października, międzynarodowa konferencja Area Studies as a Reflection of the World in Flux, Institute of European Studies, Jagiellonian University of Cracow, Kraków.

2015, 22-24 września, III Ogólnopolski Kongres Politologii Odsłony Polityki, Wydział Studiów Międzynarodowych i Politycznych UJ, Polskie Towarzystwo Nauk Politycznych oddz. Kraków, Komitet Nauk Polityczny PAN, Kraków.

2015, 6-9 czerwca, międzynarodowa konferencja Sensitive heritage – sensitive interpretation, European Association for Heritage Interpretation, Małopolski Instytut Kultury, Instytut Europeistyki UJ, Katedra UNESCO, Kraków.

2015, 27-29 maja, międzynarodowa konferencja Niewygodne dziedzictwo kulturowe? Dziedzictwo kulturowe mniejszości narodowych, etnicznych i religijnych w przestrzeni publicznej - Mity, ideologie, de(re)konstrukcje, Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ, Instytut Kultury UJ, Kraków.

2015, 29 kwietnia, międzynarodowe sympozjum  Social-Environmental Conflicts, Development Dilemmas and Human Rights in Latin America, Human Rights Consortium, Institute of Latin American Studies, University of London, CESLA UW, Warszawa. 

2015, 21 stycznia, III Międzynarodowa Konferencja Projektowanie Ideału: Ideał uniwersytetu a potrzeby społeczne, Instytut Ekonomii, Finansów i Zarządzania UJ, Centrum Doskonalenia Dydaktyki Akademickiej Ars Docendi UJ, Kraków.

2014, 11-13 sierpnia, X Congreso Internacional Literatura, Memoria e Imaginación de Latinoamérica y el Caribe, CIALC, SOLAR, UNAM, Mérida, Meksyk.

2013, 14 grudnia, międzynarodowa konferencja: Peru: Przyroda i kultura, Fundacja Instytut Kultury Latynoamerykańskiej, Zakład Ameryki Łacińskiej Instytutu Amerykanistyki i Studiów Polonijnych, Uniwersytetu Jagiellońskiego, Muzeum Zoologiczne UJ, Kraków.

2013, 12-15 czerwca, VII Congreso de Consejo Europeo de Investigaciones Sociales sobre América Latina (CEISAL): "Memoria, presente y porvenir en América Latina", Porto, Portugalia.

2013, 18-19 kwietnia, „Etniczność, kultura, polityka: wzajemne zależności", Instytut Studiów Regionalnych UJ, Polskie Towarzystwo Nauk Politycznych, Polskie Towarzystwo Współpracy z Klubem Rzymskim, Kraków.

2013, 15-16 marca, III Krakowska Konferencja Latynoamerykanistyczna „Derechos Humanos en América Latina. Teoría y práctica", Zakład Ameryki Łacińskiej, Instytut Amerykanistyki i Studiów Polonijnych, Uniwersytet Jagielloński, Kraków.

2012, 15-20 lipca, 54 Congreso Internacional de Americanistas (ICA54) „Construyendo diálogos en las Américas", Uniwersytet Wiedeński, Wiedeń, Austria.

2011, 30-31 marca, II Studencka Konferencja Latynoamerykanistyczna „Ludność rdzenna Ameryki Łacińskiej dawniej i dziś", Instytut Amerykanistyki i Studiów Polonijnych, Uniwersytet Jagielloński, Kraków.

2010, 25-27 listopada, „Przeszłość we współczesnej narracji kulturowej", Instytut Studiów Regionalnych, Uniwersytet Jagielloński, Kraków.

2010, 30 czerwca-3 lipca, VI Congreso de Consejo Europeo de Investigaciones Sociales sobre América Latina (CEISAL): "Independencias  – Dependencias – Interdependencias", Université de Toulouse, Tuluza, Francja.

2010, 19-20 marca, II Krakowska Konferencja Latynoamerykanistyczna „Ruchy społeczne i etniczne w Ameryce Łacińskiej", Instytut Amerykanistyki i Studiów Polonijnych, Uniwersytet Jagielloński, Kraków.

2009, 18-20 maja, „Antropologia polityki i polityka w antropologii", Komitet Nauk Etnologicznych PAN, Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej UAM, Poznań – Będlewo.

2008, 21-26 kwietnia, „PONTICA. Recent Research on the Northern and Eastern Black Sea in Ancient Time", Instytut Archeologii UJ, Ashmolean Museum of Oxford University, Polska Akademia Umiejętności, Kraków.

Inne wystąpienia publiczne

2019, 8 kwietnia, wykład podczas cyklu Biblioteka w stylu … latynoamerykańskim, Uniwersytet Pedagogiczny, Centrum Kultury Latynoamerykańskiej, Kraków: Dziedzictwo Inków: Machu Picchu i Qhapaq Nan

2018, 5 kwietnia, wykład gościnny w Centro de Investigaciones sobre America latina y el Caribe (CIALC, UNAM, Meksyk DF): Pueblos indigenas versus Estado en el Peru: derechos y estatus socio-politico en la perspectiva histórica.

2017, 20 kwietnia, wykład z okazji Dia Internacional del Libro, Uniwersytet Pedagogiczny, Kraków: Partycypacja – etnorozwój – dekolonizacja: dziedzictwo kulturowe ludów tubylczych Ameryki Łacińskiej jako instrument politycznych. 

2015, 12 listopada, wykład: Kult zmarłych i kult śmierci w tradycji latynoamerykańskiej, Fundacja Centrum Kultury Latynoamerykańskiej, Kraków. 

2015, 18 sierpnia, wykład gościnny w Universidad Academia de Humanismo Cristiano (Santiago de Chile, Chile): Identidad cultural frente al. Centralismo y la comercialización del patrimonio cultural de la region centroandina.

2015, 29 lipca, wykład gościnny w Universidad Mayor San Andres (La Paz, Boliwia): Estudios e investigaciones sobre America Latina en Polonia – historia y presente. 

2013, 24-25 maja, wykład podczas V Dni Kultury Latynoskiej (Koło Naukowe Studiów Latynoamerykańskich UJ, Kraków): Czarna Wiosna – nigdy więcej!

2013, 8 listopada, wykład gościnny w Centro de Investigaciones sobre America Latina y el Caribe (CIALC, UNAM, Meksyk): ?Indigenas como la esencia indispensable del estado-nación peruana?

2012, 20 września, wykład gościnny w Facultad de Filosofia y de Letras, UNAM, Meksyk: Las relaciones entre patrimonio arqueológico y nacionalismo en el Peru. 

2011, 14 kwietnia, wykład podczas III Dni Kultury Latynoskiej (Koło Naukowe Studiów Latynoamerykańskich UJ, Kraków): Mit złotej epoki Inków według Jose C. Mariategui. Peru 1920-1930. 

2011, 31 marca, wykład zamykający II Ogólnopolską Studencką Konferencję Latynoamerykanistyczną Ludność rdzenna Ameryki Łacińskiej – dawniej i dziś (IAISP UJ, Kraków): Od indygenizmu do indianizmu: ludność rdzenna jako uczestnik przemian społeczno-politycznych i podmiot badań latynoamerykanistycznych.